وظایف مدیر منابع انسانی چیست؟

وظایف مدیر منابع انسانی
Print

مهارت مدیریت نیروی انسانی، احتمالا تاریخی به قدمت تاریخ بشر دارد. در جنگ و اقتصادهای مبتنی بر نیروی انسانی، فرماندهانی موفق بودند که می توانستند بدرستی افراد را اداره کنند. اما تحولاتی که به شکل گیری وظایف مدیر منابع انسانی کمک کرده است، از زمان انقلاب صنعتی آغاز شد.

مدیریت منابع انسانی یا Human Resource Management  یکی از وظایف تخصصی مدیران یک سازمان است. منظور از سازمان در اینجا تنها ارگانهای بزرگ نیست،مجموعه کوچک و بزرگ،خصوصی یا دولتی،تجاری یا تولیدی را شامل می شود. گرچه ممکن است در یک کسب و کار کوچک و متوسط این وظیفه به عهده مدیر یا مالک باشد. اما با بزرگ شدن شرکت، مدیری مجزا، وظیفه مدیریت منابع انسانی را با عناوین مختلفی مانند مدیر نیروی انسانی، مدیر امور پرسنلی یا مدیر امور کارکنان یا هر اسم دیگری به عهده بگیرد.

وظایف مدیر منابع انسانی

وظایف مدیر منابع انسانی به دو دسته تقسیم می شود:

وظایف عمومی که شامل برنامه ریزی، سازماندهی،هدایت و رهبری و نظارت و کنترل. این وظایف عمومی را هر فردی در هر جایگاه مدیریتی قرار بگیرد، باید بتواند انجام دهد. تفاوتی نمی کند، مدیرعامل باشد یا مدیر بازاریابی، منابع انسانی و یا سرپرست فروش. همه مدیران این چهار وظیفه را باید بتوانند انجام دهند.

وظایف تخصصی یا عملیاتی مدیران: مدیران تخصصی که وظیفه خاصی به عهده دارند باید وظایف تخصصی را هم بتوانند بدرستی انجام دهند. در زیر به وظایف تخصصی مدیران منابع انسانی می پردازیم.

وظایف تخصصی مدیر منابع انسانی

با توجه به حیطه فعالیت مدیر منابع انسانی، اداره امور کارکنان از استخدام تا آموزش، توانمندسازی و نهایتا ترک سازمان پرسنل به عهده او می باشد.

با جمع بندی نظرات مختلف در این زمینه می توان وظایف مدیران منابع انسانی را به صورت فهرست نمود.

استخدام یا تدارک نیرو

این وظیفه عملیاتی مدیریت منابع انسانی و اداره کارکنان به تدارک تعداد نیرو و کیفیت داوطلبان استخدام جهت کسب اهداف سازمان اشاره دارد. جهت استخدام، انتخاب و به کارگماری داوطلبان و یا انتخاب کارکنان موجود به فعالیت هایی مانند استفاده از فنون و تنظیم پرسشنامه های استخدامی، آزمون های روانی، مصاحبه، شناخت نوع و جایگاه مشاغل و برنامه ریزی نیروی انسانی نیازمندیم.

به بیانی دیگر استخدام به فرایند تعیین کار بر اساس اهداف سازمان، طراحی مشاغل، کارشکافی و برنامه ریزی نیروی انسانی اطلاق می گردد.

آموزش و توانمندسازی نیروی انسانی

بعد از انتخاب داوطلبان، توجیح و جامعه پذیری کارکنان جدید، باید طرحی مشخص برای آموزش کارکنان طراحی نمود. از این رو پرداختن به فعالیت هایی مانند تعیین نیازهای آموزشی سازمان بر اساس شرایط جاری و برنامه های توسعه سازمان و بهبود عملکرد کارکنان جهت افزایش توانایی های آنها، بهبود زندگی کاری و برنامه ریزی وضعیت خدمتی، نظام تشویق و پاداش بر اساس ارزیابی عملکرد، ضروری می باشد.

در واقع مدیریت منابع انسانی و اداره کارکنان با استفاده از فنون سنجش عملکرد، تعیین مسیر خدمتی کارکنان و تدارک انواع برنامه های آموزنده از قبیل تشکیل سمینارها، برنامه های آموزشی کوتاه مدت و بلند مدت موجب پیشرفت شغلی کارکنان و به روز نگه داشته آنها در سازمان می گردد. پس می توان گفت بهبود و بازسازی کارکنان به فرایند برنامه ریزی، ارزشیابی شاغلان و آموزش آنها اطلاق می گردد.

جبران خدمات

مدیریت منابع انسانی و اداره امور کارکنان باید تلاش کند با استفاده از محبوب ترین شیوه های جبران خدمات رضایت کارکنان را کسب نماید تا آنها با حداکثر توان خود در جهت میل به اهداف سازمانی گام بردارند. استفاده از عنوان ارزشیابی مشاغل، تنظیم سیاست های پرداخت حقوق و دستمزد و برنامه های پاداش و مزایای مناسب به گونه ای که کفایت هزینه های کارکنان را برآورد و احساس عدالت را در آنها برانگیزد، مدیریت منابع انسانی و اداره کارکنان را در ایفای این وظیفه یاری خواهد داد. بنابراین جبران خدمات به فرایند طراحی برنامه های پرداخت حقوق و دستمزد، پاداش، طبقه بندی مشاغل و تنظیم جداول حقوق و دستمزد اطلاق می گردد.

روابط کارکنان

همراه با استخدام افراد پیش بینی شده بر اساس برنامه ریزی نیروی انسانی و مشخص ساختن برنامه های پرورشی و پیشرفت شغلی و همچنین جبران خدمات آنها باید به یگانه سازی اهداف افراد با منافع و اهداف سازمان و دیگر کارکنان پرداخت، این مهم زمانی میسر خواهد شد که احساسات و طرز تلقی همه کارکنان در رابطه با تنظیم همه سیاست ها و مقررات کارکنان مورد توجه قرار گیرد. مدیران اداره امور کارکنان تلاش می کنند با استفاده از فعالیت های انظباتی، تعیین استراتژی های مذاکره و شناخت حقوق و مسئولیت های اتحادیه ها و چگونگی حل و فصل دعاوی و شکایات به اثربخشی سازمان بیافزایند. بنابراین روابط کارکنان به فرایند طراحی حقوق کار، برنامه های مربوط به مذاکره فردی و جمعی کارکنان و چگونگی ایجاد انضباط در سازمان اطلاق می شود.

نگهداری کارکنان

اگر وظایف قبلی را به خوبی انجام داده باشیم با نیروی کاری که مایل و قادر به کار است مواجه خواهیم بود. نگهداری در واقع مربوط به استمرار و حفظ تمایل به وجود آمده است و غیر مستقیم ارتباطات کارکنان را متاثر می سازد. از این رو مدیر اداره کارکنان به طور مستمر باید به فرایند ارتباط توجه داشته و فعالیت های مربوط به ایمنی و بهداشت روانی و فیزیکی کارکنان را تحت نظارت قرار دهد. تدابیر ایمنی کارکنان را از آسیب هایی که ناشی از حوادث و رویدادهای مربوط به کار می شود مصون نگه می دارد. لازمه برنامه های ایمنی در محیط کار، برنامه های حفظ بهداشت نیروی کار می باشد، منظور از برنامه ریزی بهداشت در نگهداری نیروی انسانی، برنامه ریزی در جهت حفظ نیروی انسانی در بیماری های جسمی و روانی ناشی از تداوم انجام کار است. چون اگر کارکنان از سلامت خوبی برخوردار باشند، از کار خود لذت می برند و با اثربخشی بیشتری به انجام وظایف می پردازند. بنابراین به فرایند طراحی برنامه های خدماتی و رفاهی، پیشگیری از وقوع حوادث و چگونگی طراحی و اجرای برنامه های ایمنی و بهداشت کارکنان اطلاق می گردد.

جدا شدن کارکنان از سازمان

تغییرات سریع اجتماعی همراه با تغییراتی که در روابط بین کارکنان و مشاغل آنها به وجود می آید موجب تغییر نگرش ها و بروز هنجارهای نو در سازمان می گردد و پیامدهای روانی متفاوتی را در محیط کار موجب شده، از این رو باید به طور مداوم بررسی و تحقیق انجام گیرد، چرا که افراد سازمانی موسسه خود را به عنوان یکی از بالاترین یا بالای متوسط ها درجه بندی می کند و این که امنیت کاری آنها به هنگام کار در سازمان مطلوب است. آیا به هنگام جدا شدن از سازمان مانند بازنشستگی، از کار افتادگی و اخراج می توانند از زندگی اجتماعی مطلوبی برخوردار باشند. در واقع شروع به انجام فعالیت های مدیریت منابع انسانی و اداره کارکنان با انجام این وظیفه و با شناسایی مقاصد سازمان و تعیین ماموریت ها و اهداف کیفی و کمی بعدی میسر می گردد. از این رو مدیریت نیروی انسانی با اتخاذ فنون و روش هایی مانند پژوهش عملکرد، بررسی و بازخور، حل مسئله، مطالعه موردی، روش های آزمایشگاهی تحلیل حساسیت و مداخله تلاش می کند تا با شناخت دلایل این نارسایی ها نیروی انسانی را در جهت ایفای وظایف سرحال و پرتوان نگه دارد.

این مطلب را با دوستان خود به اشتراک بگذارید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.